Kiraz

 

Anasayfa > Bitkiler > Yaprağını Dökenler

İlkbahar sonu ile yaz mevsiminin en hoş meyvelerinden birini veren Kiraz ağacı, Gülgiller'dendir. Yüksek üretim maliyetleri sebebiyle yüksek kalitede ürün zaruridir.  
İklim İsteği
Kiraz ağacı, ılıman iklimlerin bitkisidir. Sıcak ve soğuklara karşı vişne ağacından daha çok duyarlıdır. Sonbaharda yapraklarını döken kiraz ağaçları dinlenir ve soğuklama gereksinimlerini giderir. Meyvenin olgunlaşması döneminde yaşanan serin havalar ağaçlardan en iyi nitelikli ürün elde edilmesini sağlamaktadır. Kiraz ağaçlarının 7,2 derecenin altındaki ortalama soğuklama süreleri 1.100-1.300 saattir. Erken çiçeklenme ilkbahar donları riskini artırmaktadır. Kiraz ağaçları, sıcaklığın -20 derecenin altına indiği yörelerde yetiştirilmemelidir. -2 derece ve altında, kiraz çiçekleri donar.  Meyve olgunlaşmasından önceki yaz yağmurları meyve çatlamalarına yol açar.  
 
Toprak İsteği
Kiraz ağaçları, vişnenin tersine, toprak bakımından çok seçicidir. Süzek (suyu iyi akıntılı), derin, verimli, havalandırılmaya uygun, organik madde yönünden zengin ve yaz aylarında sulanabilen topraklar, kiraz yetiştiriciliği için uygundur. Süzek olmayan, çok nemli, soğuk ve ağır yapılı toprakları sevmeyen kiraz ağaçları, bu özellikleri taşıyan topraklarda yetiştirilirse kısa sürede ürün verimi düşer, ağaçlar hastalanır ve ölür. Topraktaki veya sulama suyundaki tuzluluk verimi ve ürün kalitesini düşürmektedir.
 
Dikim mesafesi
Dikim mesafeleri beklenen ağaç boyutuna göre tasarlanmalıdır. Bazı popüler anaç çeşitlerinin kendilerine özgü bodurluk özelliği vardır ve bunların ağaçları geleneksel anaçlardan oldukça küçüktürler. Geleneksel ağaçlarda sıra arası mesafe 5-8 m arasında ve sıra üstü mesafeler 4-6 m arasında değişmektedirler. Bodur anaçlarda dikim mesafleri 5x3 m ye kadar azalabilmektedir.
 
Su ihtiyacı
Meyve oluşumu ve meyve gelişimi (büyümesi) süresince su stresinden kaçınılmalıdır. Ancak meyve oluşumu ve hasat arasındaki süre oldukça kısadır. Bazı yağmurlu bölgelerde toprağın suyu tutma kapasitesi hasata kadar bitkinin su ihtiyacını karşılayabilir düzeyde olabilir. Kuru kışların geçtiği bölgelerde sulama erken başlamalıdır. Hasat sonrası sulama yeni oluşan çiçek gözlerinin gelişimi için faydalı olacaktır. Tam yetişmiş bir kiraz ağacının hasat öncesi bitki katsayısı (Kc) 0,9 civarındadır.
 

Sulama Sistemi
Kirazda damla sulama ve mini yağmurlama sistemleri ile sulamanın yapılması iyi olur. Kurak giden yıllarda çiçeklenme döneminde toprağın yeterince nemli tutulması önemlidir. Bahçelerin çoğu tek hat damlama borusu ile sulanmakatdır. Sulamanın çok erken başladığı kurak bölgelerde çift sıra damlama hattı döşenmelidir. Ağaçların çok büyük olduğu bahçelerde de çift sıra damlama hattı döşenmelidir.
Bir çok üretici yağmurlama ve mini yamurlama (mini sprinkler) sulama sistemini kullanmaktadır. Seçilen sprinkler ağacın gölgesini ıslatmalıdır.
İlkbahar donlarından korunmak için üstten yağmurlama sulama sistemi tavsiye edilir. Sistem don beklenen her gece saatte 3-4 mm sulama yapabiliecek şekilde sulama yapabilmelidir. Bazı üreticiler bu sistemi yaz yağmurları süresince meyve çatlamasını azaltma amaçlı kalsiyum tuzu uygulaması için kullanmaktadırlar.

 
Gübreleme
Çiçeklenme ile meyve oluşumu arasındaki süre oldukça kısadır. Bu yüzden yaz sonu gübrelemesi, gelecek baharda ağaçların yeterli besin rezervini depolayabilmeleri için çok hayatidir.  
 

Budama
Kiraz ağaçları dikine büyüyen ağaçlardır. Bu nedenle piramit veya değişik doruk dallı budama sistemleri tercih edilmelidir. Kiraz ve vişnenin meyve türleri içinde en az budamaya ihtiyaç duyan türler olduğu unutulmamalıdır. Dikimden sonraki birkaç yıl içersinde budama ile ana dallar iyice oluşturulduktan sonra yapılacak budamalar kuruyan tacın iç kısmını sıkıştıran çok zayıf büyüyen ve ana dallarla rekabet edebilecek obur dalları kesmekten ibarettir. Kirazda dal açımı, ilk  yıldan itibaren özellikle 3 yıl mutlaka yapılmalıdır. Dallar yere paralel konuma getirmeye çalışılmalıdır.